Dach
Willi 

Dach kamienicy  w roku 2025 jest w stanie technicznym bardzo złym. 

Budynek Willowy przy ul. Muzealnej 1 w Jeleniej Górze, wzniesiony w 1898r., stanowi cenny przykład historycznej zabudowy mieszczańskiej, charakterystycznej dla rozwoju miasta w drugiej połowie XIX stulecia. Obiekt wpisany jest do rejestru zabytków decyzją pod numerem A/6158 z dn. 28.10.2019 i posiada znaczącą wartość historyczną, architektoniczną oraz kulturową.

Drewniana konstrukcja dachu i wzajemnie powiązanych elementów drewnianych, które przenoszą obciążenia na ściany nośne budynku wraz ze stan technicznym budynku, a w szczególności jego dachu, uległ w ostatnich latach znacznemu pogorszeniu.  Podstawę dachu jaka stanowi więźba dachowa, układ krokwi, jętek, płatwi, słupów i mieczy wymaga rewizji i podmiany kilku szt. na nowe, przecieki wody dokonują wolnej acz konsekwentnej erozji. Dodatkowo brak izolacji termicznej dachu to utrata ciepłoty dla całej kamienicy, obecnie ogrzewanej CO Miejskim.
Krokiew czyli główny element skośnej połaci, oparty u dołu na murłacie i wieńcu, a u góry na kalenicy ma ubytki. Jętki i płatwie wzmacniają konstrukcję w przypadku dużych rozpiętości jakie występują na dachu budynku i posiadają ślady nie udanych napraw z lat 1955 , 1978 jak i z lat 90-tych. Słupy i miecze stabilizujące całość, zwłaszcza przy więźbach płatwiowo-kleszczowych podczas intensywnych opadów atmosferycznych są mokre generując w przyszłości ryzyko utraty stabilności podczas każdego większego opadu śniegu lub deszczu. Murłaty, czyli belki osadzone na ścianach, które przenoszą siły z więźby na ściany nośne wymagają natychmiastowej konserwacji szczególnie zabezpieczenia przed UV i erozją. Jedna z południowych ścian stolcowych i jej słup praktycznie nie istnieje obecnie wisi bez wsparcia. Podobnie pokrycie dachowe jest w wielu miejscach nieszczelne i zdegradowane co odczuwalne jest szczególnie w zimie gdy śnieg wdziera się do wew. i zalega pod dachem na strychu. Dachówki, mocowane na ponad stuletniej zaprawie, w licznych miejscach utraciły  stabilność, gdzie dochodziło do sytuacji, stwarzając zagrożenie dla życia i zdrowia przechodniów, dachówki spadają z dużą siła na chodnik i trawnik. 

Elementy więźby dachowej wykazują ślady uszkodzeń biologicznych, szczególnie zły jest stan drewnianych ryzalitów – ich konstrukcja uległa osłabieniu, a zewnętrzne elementy drewniane są poważnie zdegradowane i uległy erozji. Z ryzalitów odpadają fragmenty drewna, co również stanowi zagrożenie dla bezpieczeństwa oraz świadczy o postępującej destrukcji materiału. 
Zły stan techniczny dachu i detalu architektonicznego powoduje przedostawanie się wody opadowej do wnętrza obiektu, co skutkuje zawilgoceniem ścian, uszkodzeniem tynków oraz przyspieszoną degradacją historycznej substancji budowlanej.

Willa zlokalizowana jest w wyjątkowo interesującej części Jeleniej Góry – u podnóża Wzgórza Kościuszki, w bezpośrednim sąsiedztwie Prokuratury Okręgowej, Muzeum Karkonoskiego oraz nieopodal Teatru im. C. K. Norwida. Otoczenie to stanowi spójny zespół urbanistyczny o dużych walorach krajobrazowych i kulturowych, będący jednym z najcenniejszych fragmentów historycznej tkanki miejskiej. Położenie obiektu w tej reprezentacyjnej części miasta Jelenia Góra dodatkowo podkreśla jego znaczenie dla lokalnego dziedzictwa architektonicznego i tożsamości przestrzennej Jeleniej Góry. W bezpośrednim sąsiedztwie budynku znajdują się miejsca parkingowe, z których korzysta wielu turystów odwiedzających pobliskie Muzeum Karkonoskie, park na Wzgórzu Kościuszki oraz Teatr. 

frag.: TREŚĆ WNIOSKU DO PREZDYNTA MIASTA JELENIA GÓRA

Planowane prace konserwatorskie obejmują:

wymianę pokrycia dachowego z zastosowaniem materiałów odpowiadających historycznemu wyglądowi obiektu, naprawę i wzmocnienie konstrukcji więźby dachowej, rekonstrukcję ryzalitów południowego, zachodniego i północnego,
wymianę systemu rynien oraz obróbek blacharskich.

Zakres prac ma na celu kompleksowe zabezpieczenie obiektu przed dalszą degradacją oraz przywrócenie mu pierwotnych walorów estetycznych i użytkowych, zgodnie z zaleceniami konserwatorskimi. Realizacja przedsięwzięcia pozwoli na zachowanie autentycznej formy zabytku i zapewni jego trwałość na kolejne dziesięciolecia oraz pozwoli i zmobilizuje mieszkańców do remontów i napraw własnych lokali jak i części wspólnych, gdyż dach jest podstawą każdego ogniska domowego.

​

Obiekt stanowi współwłasność mieszkańców, oraz w niewielkiej części Miasta  Koszty remontu dachu, wynikające z konieczności użycia materiałów i technologii zgodnych z zasadami ochrony zabytków, znacznie przewyższają możliwości finansowe wspólnoty mieszkaniowej. 

Dotychczas mieszkańcy samodzielnie realizowali drobne prace interwencyjne, jednak obecny zakres robót przekracza ich możliwości ekonomiczne. Brak wsparcia finansowego doprowadzi do dalszego niszczenia substancji zabytkowej, co w konsekwencji może skutkować poważnymi uszkodzeniami konstrukcyjnymi i utratą wartości architektonicznej obiektu. Realizacja zadania przyczyni się do zachowania cennego elementu dziedzictwa kulturowego Jeleniej Góry, poprawi estetykę i bezpieczeństwo tej części miasta oraz wzmocni lokalną tożsamość i świadomość historyczną mieszkańców.

Mając na uwadze powyższe, wnioskodawcy zwracają się z prośbą do Przynęta Miasta Jelenia Góra o udzielenie dotacji na prace konserwatorskie przy dachu budynku willowego przy ul. Muzealnej 1 w Jeleniej Górze. Wsparcie finansowe pozwoli zachować ten cenny zabytek dla przyszłych pokoleń i przyczyni się do utrwalenia unikatowego charakteru architektonicznego miasta

MIESZKAŃCY